Vị thuốc vần C

Cá Giếc

03:29 19/05/2017

Cá Giếc có tên nước ngoài: Carassin vulgaife (Pháp).

Họ: Cá chép (Cyprinidaa).

Mô tả

Loài cá xương. Thân dẹt hai bên, cân đối, dài 15- 20cm, đầu và đuôi thuôn, miệng hướng lên, mắt viền đỏ, lưng nhô cao. Vây lưng dài, nhỏ dần về phía đuôi, vây hậu môn ngắn, vây đuôi chia hai thuỳ nhọn xiên bằng nhau. Toàn thân có màu ánh bạc, bụng nhạt hơn lưng.

Cá giếc và tác dụng chữa bệnh của nó

 

Phân bố, sinh thái

Cá nước ngọt phân bố rộng rãi khắp Đông Nam Á, Nhật Bản, Trung Quốc. Ở Việt Nam, đó là loài cá nuôi phổ biến ở ao, hồ, ruộng nước (đồng bằng), ruộng bậc thang (vùng núi cao). Cá ăn giun, nhuyễn thể, thực vật thuỷ sinh. Mùa sinh sản: tháng 3- 7.

Bộ phận dùng

Cá giếc được dùng trong y học cổ truyền với tên thuốc là tức ngư. Thịt cá là bộ phận dùng chủ yếu. Còn dùng mật.

Thành phần hoá học

Thịt cá giếc chứa 17,7% protid, 1,8% lipid; 70mg% Ca, 152mg% p, 0,8mg% sắt; vitamin BI và acid nicotinic.

Tính vị, công năng

Thịt cá giếc có vị ngọt, tính ấm, không độc, có tác dụng bổ tỳ vị, hành thuỷ, tiêu thũng, tiêu khát, làm se, sát khuẩn. Mật cá giếc có vị đắng, tính lạnh.

Công dụng

Cá giếc nướng, nấu với rau má mơ (rau má họ) ăn hàng ngày chữa đau gan, vàng da; với rau rút làm canh ăn chữa biếng ăn; với đậu đỏ hoặc vỏ quả bí đao để tiêu phù thũng; với nấm hương làm tăng tiết sữa. Để chữa phù ở trẻ em, kiết lỵ ra máu, lấy cá giếc (1 con) đánh vảy, mổ bụng, làm sạch ruột, rồi phi phèn chua (1 cục nhỏ) tán bột, cho vào bụng cá, đốt tổn tính, tán nhỏ mịn. Mỗi ngày uống l0g chia làm hai lần. Cá giếc làm sạch, nhồi đầy lá chè non vào bụng, bọc giấy, đốt cho chín thịt cá, ăn vài lần là khỏi bệnh đái tháo, tiêu khát, uống nước nhiều (Thầy thuốc ưu tú- Luơng y Lê Trần Đức). Cá giếc (1 con khoảng 250g), sa nhân, gùng, hổ tiêu (mỗi thứ 3g) sắc vói 400ml nước còn l00ml, uống làm hai lần trong ngày, chữa buồn nôn, nôn mửa. Bột cá giếc (5g) uống với bột gừng (3g), bột bán hạ chế (3g) trị viêm phế quản mãn tính.

Dùng ngoài, lấy mật cá giếc (1 cái) đốt thành than, tán nhỏ, trộn với dầu vừng, bôi chữa sa dạ con sau khi đã rửa sạch bộ phận này bằng nước ngâm tỏi.

Theo tài liệu nước ngoài, ở Trung Quốc, người ta dùng cá giếc dưới dạng món ăn - vị thuốc để bình gan, thấp dương, hạ huyết áp theo cách làm sau: Cá giếc (200g) đánh vảy, bỏ mang ruột, rửa sạch, thoa lên mình cá bằng dầu ăn (l0g), rượu trắng (l0g) và ít muối, rồi bỏ vào nồi cùng với nước dùng gà (500ml), gừng (5g, đập giập), hành (5g, thái nhỏ), bột mẫu lệ (12g). Nấu sôi, cho đậu phụ (200g, cắt miếng) vào,đun nhỏ lửa đến chín nhừ, rồi bỏ lá cải xanh (100g, cắt nhỏ) vào là được. Để nguội, ăn cả cái lẫn nước làm một lần trong ngày. Phụ nữ ở một số địa phương nấu cá giếc với hoàng kỳ, khối tử, rượu vang, gừng sống, hành, hồ tiêu, giấm và đường làm món ăn bổ huyết, dưỡng da làm cho da dẻ hồng hào, sắc mặt tươi tắn. Mật cá giếc (5- 10 giọt) uống với ít rượu là thuốc chữa viêm túi mật. Vảy cá giếc nấu thành cao, mỗi lần uống 30g với rượu nóng chữa bệnh xuất huyết.

Cá Giếc 4.85/5 (96.70%) 6 votes
DANH MỤC CÁC VỊ THUỐC