Vị thuốc vần L

Lá Diễn

10:09 20/05/2017

Lá Diễn có tên khác: Cây Cẩm

Tên nước ngoài: Peristrophe tinctoria Nees in Wall, Peristrophe roxburghiana (Schult.)(Brem.,)P. bivalvis (L.) Merr.

Họ: Ô rô (Acanthaceae).

Mô tả

Cây thảo, mọc sum suê. Thân cành nhẵn, có rãnh dọc. Lá mọc đối, hình bầu dục hoặc hình trứng, dài 2 - 10cm, rộng 1,2 - 3,6cm, gốc thuôn, đầu tù hơi nhọn, mặt trên nhẵn hoặc có lông thưa, mặt dưới có lông. Cụm hoa mọc ở kẽ lá; lá bắc nhiều, không đều, lá bắc con hình tam giác nhọn, nhỏ hơn lá đài; hoa màu tím, hồng hoặc trắng; đài 5 răng đều dính nhau ở nửa dưới; tràng có ống hẹp dài, chia 2 môi, môi dưới hơi khía 3 thùy; nhị 2; bầu 2 ô. Quả không mang hạt. Mùa hoa: tháng 1-3.

Lá diễn và tác dụng chữa bệnh của nó

Phân bố, sinh thái

Lá diễn phân bố rải rác ở hầu hết các tỉnh miền núi phía bắc, bao gồm Quảng Ninh, Lạng Sơn, Cao Bằng, Bắc Cạn, Tuyên Quang, Hà Giang, Yên Bái, Lai Châu... Nhưng từ nhiều năm nay, để tiện cho việc sử dụng, đồng bào các dân tộc ở các địa phương trên thường lấy cây về trồng ngay ở vườn hoặc trên nương rẫy.

Lá diễn thuộc loại cây ưa ẩm và ưa bóng, thưòng mọc ở ven rừng núi đá vôi ẩm, gần bờ suối và được trổng dưới tán các cây ăn quả, bên cạnh các nguồn nước. Cây sinh trưởng gần như quanh năm, có hoa quả vào cuối mùa hè hoặc đầu mùa thu. Quả có nhiều hạt, khi già, khô tự mở cho hạt thoát ra ngoài. Lá diễn có khả năng sinh chồi khoẻ sau khi bị cắt. Cây trồng dễ dùng bằng cành. Lá diễn là cây cho chất màu để nhuộm thực phẩm như xôi nếp. Để có được các màu từ tím đến tím hồng hoặc hồng nhạt, người ta thường sử dụng nước tro bếp hay nước vôi trong để điều tiết.

Bộ phận dùng

Toàn cây, thu hái quanh năm, dùng tươi hay phơi, sấy khô.

Tính vị, công năng

Lá diễn có vị ngọt, nhạt, tính mất, có tác dụng thanh phế, chỉ khái, tán ứ, chỉ huyết. Công dụng Trong y học cổ truyền, cây lá diễn được dùng chữa ho, ho nhiều đờm, ho ra máu, nôn ra máu, vết thương sưng bầm tím. Liều dùng: ngày 30 - 60g cây tươi hoặc 15 - 30g cây khô, sắc nước uống. Dùng ngoài với liều thích hợp, vò nát đắp tại chỗ. Ở Trung Quốc, cây lá diễn có tên là quan âm thảo hay dã đinh thanh. Dược liệu có vị đắng, tính bình, có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, tiêu thũng, chl huyết, chữa viêm họng, thấp khớp, nhiễm trùng đưồng tiết niệu, kinh phong ỏ trẻ em, lao hạch, mụn nhọt. Liều dùng hàng ngày: 9 - 15g, sắc nưóc uống. Dùng ngoài giã đắp.

 

 

Lá Diễn 4.85/5 (96.70%) 6 votes
DANH MỤC CÁC VỊ THUỐC