Vị thuốc vần L

Lốm Đốm Vàng

03:00 26/04/2017

Codiaeum variegatum (L.) BI. var. pictum Muell.-Arg.

Tên khác: Cô tòng đuôi lươn, cây ngũ sắc.

Tên nước ngoài: Variegated laurel.

Họ: Thầu dầu (Euphorbiaceae).

Mô tả

Cây bụi nhỏ. Thân cành nhẵn, có nhựa mủ. Lá mọc so le, cứng, hình dải hẹp, bầu dục hoặc hình trứng, dài 15 - 20cm, rộng 5 - 8cm, gốc tròn, đầu nhọn, có khi phần giữa lá hẹp lại, mép nguyên, mặt trên màu lục sẫm có những chấm hoặc đốm vàng, đỏ hoặc trắng, mặt dưới nhạt; cuống lá dài 3 - 5cm.

Cây đơn tính cùng gốc hoặc khác gốc; cụm hoa mọc ở đầu cành hoặc kẽ lá thành chùm nhiều hoa, dài 10 - 20m; hoa đực có cuống nhỏ, đài 5 răng nhẵn, tràng 5 cánh rộng, nhị thường 30, chỉ nhị hơi dẹt, bao phấn hình cầu; hoa cái có cuống mập, đài và tràng cũng mẫu 5, bầu hình cầu, nhẵn, 3 ô, mỗi ô chứa một noãn.

Quả nang, nhẵn, hình cầu, gốc và đỉnh hơi dẹt; hạt có vân nhiều màu.

Mùa hoa: tháng 3-5.

Phân bố, sinh thái

Chi Codiaeum Rumph. chỉ có 1 loài ở Việt Nam là cây lốm đốm vàng, với 8 dạng (forma) có hình dạng, kích thước và màu sắc lá khác nhau.

Cây lốm đốm vàng có nguồn gốc ở vùng bán đảo Malaysia, sau được nhập trồng làm cảnh ở khắp các vùng nhiệt đới. Ở Việt Nam, cây cũng được trồng rộng rãi khắp các địa phương, đặc biệt ở các đô thị, vườn hoa, công viên. Cây đặc biệt ưa sáng và chỉ những cây trồng ở nơi được chiếu sáng nhiều, màu sắc của lá mới trở nên sặc sỡ. Lốm đốm vàng có thể sống được trên nhiều loại đất, ưa khí hậu nhiệt đới nóng và ẩm. Cây không chịu được nhiệt độ thấp của mùa đông kéo dài.

Lốm đốm vàng trồng ở các tỉnh phía nam ra hoa quả nhiều hàng năm. Hiện chưa thấy cây con mọc từ hạt, song cây lại có khả năng tái sinh dinh dưỡng rất khỏe. Cây trồng được bằng cành giâm.

Bộ phận dùng

Rễ và lá.

Thành phần hóa học

Lá lốm đốm vàng chứa nhiều hợp chất phenol nhu acid clorogenic, acid protocatechic, acid p. hydroxybenzoic, các acid cis- và trans-p- coumaric, các acid cis- và trans - ferulic và acid vanilic. Các hợp chất này có tính kháng các nấm Alternaría altérnala và Fusarium oxysporum (CA 109: 125.812 s).

Tính vị, công năng

Cây lốm đốm vàng có vị đắng, tính hàn, hơi độc, có tác dụng tán ứ, tiêu thũng, thanh nhiệt, lý phế.

Công dụng

Lá lốm đốm vàng được dùng tươi giã nát đắp bó gãy xương. Ở Ân Độ, Malaysia, lá giã nát đắp lên bụng trẻ em chữa rối loạn đường tiết niệu. Ở Indonesia, nước sắc cây lốm đốm vàng dùng để tắm làm ra mồ hôi. Rễ giã nát với nhựa cây Euphorbia neriifolia L. được dùng làm thuốc tẩy, còn dùng chữa dạ dày co thắt. Ở Guinea, Solomon, cây lốm đốm vàng là thuốc sẩy thai, lá nhai và nuốt có tác dụng ngừa thai. Ở Trung Quốc, lá dùng chữa ho, vết thương.

Lốm Đốm Vàng 4.85/5 (96.70%) 6 votes
DANH MỤC CÁC VỊ THUỐC