Vị thuốc vần B

Bời Lời Nhớt

09:40 05/05/2017

Còn gọi là mò nhớt, sàn thụ, sàn cảo thụ, bời lời.

Tên khoa học Litsea glutinosa c. B. Rob. (Litsea sebifera Pers.).

Thuộc họ Long não Lauraceae.

A. Mô tả cây

Cây cao có thể tới l0m. Nhiều dạng, vỏ thân nâu, không mùi, không vị, trong có chất nhớt, cành trưởng thành hình trụ, nhẩn cành non có cạnh, nhiều lông. Lá mọc so le, thường mọc thành cụm ở đầu cành, hơi dai, màu xanh lục đậm, mặt trên bóng, mặt dưới có lông, kích thước rất thay đổi, dài 7-20cm, rộng 4-10cm, hình bầu dục hay thuôn dài, phía đáy lá tròn hoặc nhọn, đầu nhọn hay tù; cuống lá có lông, dài l,5-5cm. Hoa tụ từng 3-6 thành tán nhỏ trên 1 cuống chung dài l-3cm có lông; cuống của mỗi hoa dài 2-3mm. Quả hình cầu to bằng hạt đậu, màu đen, đính trên cuống phình ra. Mùa quả vào tháng 7-8

Bời lời nhớt và tác dụng chữa bệnh của nó

B. Phân bố, thu hái và chế biến

Hiện nay cây này chưa được trồng nhiều. Chủ yếu mọc hoang, nhiều nhất ở Thanh Hoá, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên, một số ít mọc ở Vĩnh-Phúc, Phú Thọ, Hà Giang, Tuyên Quang, Quảng Ninh. Còn mọc ở miền nam Trung Quốc, Ân Độ, Malaixia, Inđônêxya, Cămpuchia. Trồng bằng hạt hay dâm cành. Sau 5-6 năm bắt đầu có quả. Người ta dùng gỗ cây này để lấy chất nhầy dùng trong kỹ nghệ làm giấy, làm hương nén: quả được thu hái vào tháng 7-8 để ép dầu làm nến và nấu xà phòng.

C. Thành phần hoá học

Tất cả các bộ phận của cây, nhiều nhất ở vỏ thân có chứa một chất nhầy dính, thường dùng để dính bột giấy hay hương thắp. Hạt chứa 45% chất đầu béo đông đặc ở nhiệt độ thường, thành phần chủ yếu của dầu là Iaurin và olein. Gỗ non có chứa ít tinh dầu nhưng khi già tỷ lệ tinh dầu ít đi.

D. Công dụng và liều dùng

Vỏ giã nát đùng đắp lên những nơi sưng, bỏng, vết thương, có nơi dùng cả lá giã nát đắp. Gỗ bời lời mịn, khá rắn, bảo quản tốt có thể dùng làm các đổ dùng trong nhà. Liều dùng: Ngày dùng 10 đến 20g vỏ dưới dạng thuốc sắc. Dùng ngoài không kể liều lượng. Đơn thuốc có bời lời Chữa thiên đầu thống. Lá khô 16g sắc uống trong ngày.

Bời Lời Nhớt 4.85/5 (96.70%) 6 votes
DANH MỤC CÁC VỊ THUỐC